വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങള് തകര്ന്നതോടെ കൂട്ടത്തോടെയാണ് ഇറാന്റെ മിസൈലുകള് ഇപ്പോള് ഇസ്രയേലിലും അമേരിക്കന് താവളങ്ങളിലും വീണു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. അമേരിക്ക പ്രഖ്യാപിച്ച വെടിനിര്ത്തലിനെ മുഖവിലയ്ക്ക് എടുക്കാതെയാണ് ഇറാന് ആക്രമണം തുടരുന്നത് എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്
ലോകം കണ്ട ഏറ്റവും കരുത്തുറ്റ സുരക്ഷാ കവചത്തിന് വിള്ളല് വീണോ എന്നും അമേരിക്കയുടെ അപ്രമാദിത്യം തകര്ന്നടിയുകയാണോ എന്നുമുള്ള ഗൗരവമേറിയ ചോദ്യങ്ങളാണ് ഇപ്പോള് ആഗോളതലത്തില് ഉയരുന്നത്. വന്ശക്തിയായ അമേരിക്കയുടെ വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങള് വലിയ പ്രതിസന്ധി നേരിടുന്നു എന്ന തരത്തിലുള്ള ഞെട്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങളാണ് പുറത്തുവരുന്നത്. അമേരിക്കന് കോണ്ഗ്രസിന്റെ ഏറ്റവും പുതിയ റിപ്പോര്ട്ട് പ്രകാരം അമേരിക്കന് വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനത്തിന്റെ മൂന്നിലൊന്ന് നിലംപൊത്തിയിരിക്കുന്നു എന്നാണ് പുതിയ വിവരങ്ങള്. ഇറാനുമായുള്ള യുദ്ധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തില് അമേരിക്കന് സൈന്യത്തിന്റെ വ്യോമ പ്രതിരോധത്തിന്റെ അവസ്ഥയെക്കുറിച്ച് അമേരിക്കന് കോണ്ഗ്രസ് അടുത്തിടെ പ്രസിദ്ധീകരിച്ച ഒരു സമഗ്ര റിപ്പോര്ട്ടിലാണ് ഈ ഞെട്ടിക്കുന്ന വിവരമുള്ളത്. ഈ റിപ്പോര്ട്ട് അനുസരിച്ച്, അമേരിക്കക്കാര്ക്ക് അവരുടെ വ്യോമ പ്രതിരോധ യുദ്ധോപകരണങ്ങളുടെ മൂന്നിലൊന്നാണ് നഷ്ടപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. അതായത് THAAD – എന്നു പറയുന്ന ടെര്മിനല് ഹൈ ആള്ട്ടിറ്റിയൂഡ് ഏരിയ ഡിഫന്സ് സിസ്റ്റത്തിന് പുറമെ, നിരവധി THAAD റഡാര് സംവിധാനങ്ങളും നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്, ഇങ്ങനെ നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടത് മാറ്റിസ്ഥാപിക്കാന് അമേരിക്കയ്ക്ക് കഴിയുന്നുമില്ലന്നതും വ്യക്തമായിയിട്ടുണ്ട്. ഇതിന് പ്രധാന കാരണം അത്തരം മാറ്റിസ്ഥാപിക്കലുകള്ക്ക് നിരവധി വര്ഷങ്ങള് ആവശ്യമാണ് എന്നുള്ളതാണ്.
ഈ ഒരു അവസ്ഥ, തെക്കന് പേര്ഷ്യന് ഗള്ഫിലെ അമേരിക്കന് സൈനിക താവളങ്ങള്ക്ക് വലിയ സുരക്ഷാ ഭീഷണിയാണ് ഉയര്ത്തിയിരിക്കുന്നത്. നിലവില് ഇറാന്റെ മിസൈല് ആക്രമണങ്ങളില് നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാന് പ്രതിരോധമില്ലാത്ത അവസ്ഥയിലാണുള്ളത്. ഇതൊരു വല്ലാത്ത അവസ്ഥ തന്നെയാണ്. ഇതിനിടെ, ഇസ്രയേലിലെ വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങള് നിര്വീര്യമാക്കിയ ഇറാന്, ഇപ്പോള് ശത്രുക്കളുടെ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങള്, മിസൈലുകള്, റഡാറുകള് എന്നിവ നിര്മ്മിക്കുന്ന ഫാക്ടറികള് നശിപ്പിക്കുന്നതിലാണ് പ്രധാനമായും ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്.
വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങള് തകര്ന്നതോടെ കൂട്ടത്തോടെയാണ് ഇറാന്റെ മിസൈലുകള് ഇപ്പോള് ഇസ്രയേലിലും അമേരിക്കന് താവളങ്ങളിലും വീണു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. അമേരിക്ക പ്രഖ്യാപിച്ച വെടിനിര്ത്തലിനെ മുഖവിലയ്ക്ക് എടുക്കാതെയാണ് ഇറാന് ആക്രമണം തുടരുന്നത് എന്നതും ശ്രദ്ധേയമാണ്. സമാധാന ചര്ച്ച നടക്കുമ്പോള് തന്നെ, ഇറാന് പരമോന്നത നേതാവിനെ വധിച്ചതാണ് ഇറാന് അമേരിക്കയിലുള്ള വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടാന് കാരണമായിരിക്കുന്നത്. അമേരിക്ക ഇനി കരയുദ്ധത്തിന് വന്നാല് നേരിടാനായി, വലിയ ശവകുഴികളും, അമേരിക്കന് സൈനികര്ക്കായി ഇറാന് റെഡിയാക്കി നിര്ത്തിയിട്ടുമുണ്ട്.
അതേസമയം, ആക്രമണം ഒരു വശത്ത് നടക്കുമ്പോള് തന്നെ, യുദ്ധ കെടുതിക്ക് നഷ്ടം ഈടാക്കാന്നുള്ള ശ്രമവും ഇറാന് ഇപ്പോള് തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ലോക സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയുടെ ഹൃദയത്തില് നാഡിപോലെ പ്രവര്ത്തിക്കുന്ന ഒരു കടല്പ്പാതയുണ്ട് ഹോര്മൂസ് കടലിടുക്ക്. ലോകത്തിലെ എണ്ണ-വാതക വിതരണത്തിന്റെ ഏകദേശം 20 ശതമാനം കടന്നുപോകുന്ന ഈ ചെറുതായ കടലിടുക്ക്, ഒരു സാധാരണ ജലപാതമല്ല; അത് ആഗോള സാമ്പത്തിക ശക്തിസമവാക്യങ്ങളുടെ നിര്ണായക കേന്ദ്രമാണ്. ഇന്നത് വീണ്ടും ലോകത്തിന്റെ ശ്രദ്ധാകേന്ദ്രമായിരിക്കുന്നത്, അവിടെ ഉയര്ന്നുവരുന്ന സംഘര്ഷങ്ങളും നിയന്ത്രണങ്ങളും കൊണ്ടാണ്.
ഇറാന് ഈ പാതയില് ഏര്പ്പെടുത്തിയ നിയന്ത്രണങ്ങള്, ഒരു താല്ക്കാലിക സൈനിക നീക്കമെന്നതിലുപരി, ഒരു ദീര്ഘകാല ഭൗമരാഷ്ട്രീയ തന്ത്രത്തിന്റെ ഭാഗമായാണ് പല നിരീക്ഷകരും കാണുന്നത്. പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുടെ ഉപരോധങ്ങളും സമ്മര്ദ്ദങ്ങളും നേരിടുന്ന സാഹചര്യത്തില്, സ്വന്തം ഭൗമസ്ഥിതി ഒരു ആയുധമായി ഉപയോഗിക്കുന്ന രീതിയാണ് ഇറാന് സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നത്. കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന കപ്പലുകളെ നിയന്ത്രിക്കുകയും, അവര്ക്കു സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന്റെ പേരില് ഒരു തരത്തിലുള്ള ”ടോള് ബൂത്ത്” സംവിധാനം നടപ്പിലാക്കുകയും ചെയ്തതോടെ, ഈ പ്രദേശം ഒരു സാമ്പത്തിക സമ്മര്ദ്ദ കേന്ദ്രമായി മാറിയിരിക്കുന്നു.
ഈ സംവിധാനത്തിന്റെ പ്രവര്ത്തനം വളരെ കൃത്യവും സങ്കീര്ണ്ണവുമാണ്. കപ്പലുകള്ക്ക് കടന്നുപോകാന് മുന്കൂര് അനുമതി ആവശ്യമാണ്; അവരുടെ ചരക്ക്, യാത്രാമാര്ഗം, ജീവനക്കാരുടെ വിവരങ്ങള് എന്നിവ പരിശോധിച്ച ശേഷമാണ് പ്രവേശനം അനുവദിക്കുന്നത്. ഈ പ്രക്രിയയില് ഇറാന്റെ ഇസ്ലാമിക് റവല്യൂഷണറി ഗാര്ഡ് കോര്പസ് പ്രധാന പങ്കുവഹിക്കുന്നു. അനുമതി ലഭിച്ച കപ്പലുകള്ക്ക് പ്രത്യേക കോഡുകളും നിര്ദ്ദിഷ്ട പാതകളും നല്കപ്പെടുന്നു, അതുവഴി അവയെ നിയന്ത്രിതമായി കടത്തിവിടുന്നു. ഈ നിയമങ്ങള് പാലിക്കാത്ത കപ്പലുകള്ക്ക് തടസ്സങ്ങളും തിരിച്ചയക്കലുകളും നേരിടേണ്ടി വരുന്നു.
ഇതിന്റെ ഫലമായി, ലോക വ്യാപാര വ്യവസ്ഥയില് വലിയ തിരിച്ചടിയാണ് ഉണ്ടായിരിക്കുന്നത്. ഹോര്മുസ് വഴിയുള്ള ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെട്ടതോടെ ആയിരക്കണക്കിന് കപ്പലുകള് കടലില് കുടുങ്ങിക്കിടക്കുകയാണ്. എണ്ണവില കുത്തനെ ഉയര്ന്നതോടെ, ഇതിനകം തന്നെ നിസ്സഹായാവസ്ഥയിലായിരുന്ന ആഗോള സമ്പദ്വ്യവസ്ഥ കൂടുതല് സമ്മര്ദ്ദത്തിലായി. പല രാജ്യങ്ങളിലും ഇന്ധനവില വര്ധിച്ചതോടെ സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതച്ചെലവ് ഉയര്ന്നിട്ടുണ്ട്. ചില രാജ്യങ്ങള് ഇന്ധന റേഷനിങ് നടപ്പിലാക്കുകയും വ്യവസായ ഉല്പാദനം കുറയ്ക്കുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്.
ഈ സാഹചര്യത്തില് ഇറാന്റെ നിലപാട് വ്യത്യസ്തമായ ഒരു വാദം മുന്നോട്ടുവയ്ക്കുന്നു. അവരുടെ കാഴ്ചപ്പാടില്, സ്വന്തം സമുദ്ര അതിര്ത്തിയിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന കപ്പലുകള്ക്ക് സുരക്ഷ നല്കുന്നതിനായി ഫീസ് ഈടാക്കുന്നത് അസാധാരണമല്ല. കൂടാതെ, യുദ്ധസാഹചര്യത്തില് ദേശീയ സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കാന് നിയന്ത്രണങ്ങള് അനിവാര്യമാണെന്ന വാദവും അവര് ഉന്നയിക്കുന്നു. അന്താരാഷ്ട്ര നിയമങ്ങളായ UNCLOS സംബന്ധിച്ച വ്യാഖ്യാന വ്യത്യാസങ്ങളും ഇവിടെ വലിയ വിവാദങ്ങള്ക്ക് ഇടയാക്കുന്നു. ഇറാന് ഈ കരാറില് ഒപ്പുവെച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, അതിന്റെ നിയമബാധ്യതയെക്കുറിച്ച് അവര്ക്ക് വ്യത്യസ്തമായ നിലപാടാണ്.
അതേസമയം, ലോകത്തിന്റെ പ്രതികരണം ശക്തമാണ്. ചില രാജ്യങ്ങളും അന്താരാഷ്ട്ര സംഘടനകളും ഈ നടപടിയെ ”സാമ്പത്തിക സമ്മര്ദ്ദം” എന്നും ചിലര് ”സാമ്പത്തിക ഭീഷണി” എന്നും വിശേഷിപ്പിക്കുന്നു. എന്നാല് മറ്റുചിലര് ഇത് ഒരു പ്രതിരോധ തന്ത്രമായി കാണുന്നത് ഒരു രാജ്യത്തിന് നേരിടേണ്ടിവരുന്ന ഉപരോധങ്ങള്ക്കും സൈനിക സമ്മര്ദ്ദങ്ങള്ക്കും നല്കിയ മറുപടിയായിട്ടാണ്. ഈ വ്യത്യസ്ത വിലയിരുത്തലുകള് തന്നെ, ഇന്നത്തെ ലോക രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ സങ്കീര്ണ്ണത വ്യക്തമാക്കുന്നു.
ഹോര്മുസ് കടലിടുക്ക് ഇന്ന് ഒരു സാധാരണ ജലപാതമല്ല; അത് ഒരു ഭൗമരാഷ്ട്രീയ ആയുധമാണ്. ഇവിടെ നടക്കുന്ന ഓരോ നീക്കവും ലോക വിപണികളെ സ്വാധീനിക്കുന്നു, രാജ്യങ്ങളുടെ നയതന്ത്ര നിലപാടുകള് മാറ്റുന്നു, സാധാരണ ജനങ്ങളുടെ ജീവിതത്തെയും ബാധിക്കുന്നു. ഈ പ്രശ്നത്തിന് ദീര്ഘകാല പരിഹാരം കണ്ടെത്താന് നയതന്ത്ര സംഭാഷണങ്ങളും സഹകരണവും അനിവാര്യമാണ്. ഇല്ലെങ്കില്, ഈ ചെറിയ കടലിടുക്ക് തന്നെ ആഗോള സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ കുലുക്കുന്ന ഒരു വലിയ ശക്തിയായി തുടരുമെന്നതില് സംശയമില്ല.